Verkiezingen, het parlement, de gemeenteraad, … Veel mensen haken af. Het interesseert hen niet (meer). Hoog tijd om de democratie te herdenken. Om te innoveren. Zoals we dat al meer dan 4000 jaar doen. Om de democratie andermaal aan te passen aan wat de samenleving er van verwacht.

De Amerikaanse ambassadeur moeit zich de laatste tijd wat te veel met de interne keuken van ons land. Hij is op een missie, hij komt ons in het Westen redden van het nakende verval. Overal te lande wordt hij met de glimlach ontvangen. Maar wat heeft hij te bieden? Wat is zijn doel?

Ook in een democratie kunnen bestuurders autocratische neigingen hebben. Ze vinden tegenmacht van het parlement, rechters, het middenveld, de media, … vervelend. Het verhindert hen daadkrachtig te besturen. Maar democratie is een continuum. Wie te veel tegenmacht uitholt, glijdt af. Richting, wel ja, autocratie.

De opkomstplicht bij de lokale verkiezingen werd afgeschaft. Veel mensen bleven dan ook thuis. We kunnen vanalles doen om hen te overtuigen tóch te gaan stemmen. Maar ze gaan ook moeten willen. Misschien moeten we blijven werken aan een cultuur van permanente participatie. Zou dat de lokale democratie kunnen redden?

In elk dorp een bakker, een slager, een café, een buurtwinkel en geldautomaat. Een sterke lokale economie voor een bloeiend dorpsleven. Een nobel streven, maar echte sociale cohesie groeit van onderuit, als mensen het heft in handen nemen. En als besturen werk maken van inclusie in een diverse samenleving.

In de zomer van 2025 kijkt het van vakantie genietende Westen toe op de menselijke catastrofe in Gaza (en elders in de wereld). Terwijl de bevolking steeds luider om actie roept, blijft de Belgische regering oorverdovend stil. Ook vele lokale politici waren het beu. Ze gaven begin augustus een betekenisvol signaal.

De belangrijkste actor in de democratie is de burger. U en ik. Maar we zitten in de buitenbaan. Elke democratische vernieuwing moet daarom in de eerste plaats aandacht hebben voor de essentie van democratisch burgerschap: échte inspraak. Burgerparticipatie is altijd één van mijn stokpaardjes geweest. Deze column verscheen in februari 2023.

Deze column verscheen in 2023, toen er heel wat ruzie was binnen de Vlaamse regering over het stikstofakkoord. Een schoolvoorbeeld van hoe partijpolitieke reflexen het goed bestuur soms (al te vaak?) in de weg staan …

Politici die de spelregels met voeten treden, helpen de democratie om zeep. Ook populaire politici staan niet boven de wet. We moeten daar altijd duidelijk over zijn. Deze column verscheen in april 2025 naar aanleiding van de veroordeling van Marine Le Pen, wegens oneigenlijk gebruik van overheidsgeld

Over kinderen die burgemeester willen worden. Of hoe in een sterke democratie iedereen mag en moet meedoen! Deze belofte is deel van een sterke democratische cultuur, in tijden waarin de democratie soms te snel als vanzelfsprekend wordt beschouwd. De column verscheen in februari 2025.